Du lịch · Ẩm thực · Văn hoá Việt Nam
LaziVoyage
Menu

Dòng chảy lịch sử

Sử Việt qua những dấu mốc

Tra cứu các giai đoạn, nhân vật, sự kiện và nguồn tư liệu về lịch sử Việt Nam.

687 sự kiện · Trang 4 / 35

1044

4.2. Champa

Champa thất bại trong chiến dịch của Lý Thái Tông

Quân Lý Thái Tông đánh Champa, Sạ Đẩu bị giết và nhiều người Chăm bị đưa về phía bắc. Sự kiện vừa gây biến động chính trị, vừa góp phần hình thành các cộng đồng người Chăm trong lãnh thổ do nhà Lý quản lý.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
4.2. Champa
Vương triều
4.2. Champa
Người trị vì
Sạ Đẩu, tên theo sử Việt
Niên hiệu
—
Tên nước
Champa
Loại sự kiện
Quân sự; Xã hội
Địa điểm
Champa; các khu định cư tù binh ở phía bắc
Nguồn
Tạ Chí Đại Trường, Tù binh Chàm thời Lý, bản đăng lại
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1049

5. Thời Lý

Chùa Một Cột (Diên Hựu)

Chùa Diên Hựu, thường gọi là Chùa Một Cột, được Lý Thái Tông cho xây dựng năm 1049. Công trình gắn với tín ngưỡng Phật giáo và hình tượng hoa sen, đồng thời là một biểu tượng kiến trúc của Thăng Long – Hà Nội. Công trình hiện nay không phải toàn bộ kiến trúc nguyên thủy thời Lý mà là kết quả của các lần phục dựng, tu bổ sau chiến tranh.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Thái Tông
Niên hiệu
Thiên Cảm Thánh Vũ
Tên nước
Đại Việt
Loại sự kiện
Tôn giáo; Kiến trúc; Văn hóa
Địa điểm
Thăng Long, Hà Nội
Nguồn
Trung tâm Thông tin Thư viện Hà Nội; tư liệu di sản Hà Nội (Tra Cứu Thông Tin Văn Hóa Thư Viện)
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1054–1072

5. Thời Lý

Thời vua Lý Thánh Tông

Con trai của Lý Thái Tông

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Thánh Tông
Tên nước
Đại Việt
Loại sự kiện
Quản lý nhà nước
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1054

5. Thời Lý

Đổi quốc hiệu thành Đại Việt

Lý Thánh Tông đổi quốc hiệu từ Đại Cồ Việt thành Đại Việt, tên gọi sẽ gắn với quốc gia trong nhiều giai đoạn lịch sử về sau.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Thánh Tông
Niên hiệu
Long Thụy Thái Bình
Loại sự kiện
Chính trị
Địa điểm
Thăng Long
Nguồn
Đại Việt sử ký toàn thư
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1065–1141

5. Thời Lý

Nguyễn Minh Không (Lý Quốc Sư)

Nguyễn Minh Không, tên húy Nguyễn Chí Thành, là thiền sư nổi tiếng thời Lý. Ông được biết đến với vai trò một cao tăng, thầy thuốc và nhân vật có ảnh hưởng lớn trong đời sống Phật giáo thời Lý. Theo truyền thống, ông chữa bệnh cho vua Lý Thần Tông và sau khi mất được triều đình tôn phong là Lý Quốc Sư. Ông còn được dân gian tôn là Đức Thánh Nguyễn và gắn với nghề đúc đồng. Năm 1121, ông lập chùa Viên Quang, nền chùa về sau trở thành Đền Đức Thánh Nguyễn ở Ninh Bình.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Thái Tông; Lý Thần Tông
Niên hiệu
Thiên Thành; Thiên Chương Bảo Tự
Tên nước
Đại Việt
Loại sự kiện
Tôn giáo; Văn hóa; Y tế; Kinh tế
Địa điểm
Gia Viễn, Ninh Bình; Thăng Long
Ngày bắt đầu
15/10/1065
Nguồn
Sở Du lịch Ninh Bình; tư liệu về Đền Đức Thánh Nguyễn; sử liệu Lý–Trần. (sodulich.ninhbinh.gov.vn)
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1069

5. Thời Lý

Lý Thường Kiệt tiến đánh Champa

Lý Thường Kiệt chỉ huy quân Đại Việt tiến đánh Champa. Vua Champa Chế Củ bị bắt và sau đó phải nhượng ba châu cho Đại Việt theo sử liệu.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Thánh Tông
Niên hiệu
Thiên Huống Bảo Tượng
Loại sự kiện
Quân sự
Địa điểm
Champa
Nguồn
Đại Việt sử ký toàn thư; Bảo tàng Lịch sử Quốc gia
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1069

4.2. Champa

Chế Củ nhượng ba châu sau chiến tranh

Sau thất bại, Chế Củ nhượng ba châu để được trả tự do. Đây là bước chuyển lãnh thổ quan trọng ở biên giới phía bắc Champa. Việc đồng nhất Chế Củ với một vua mang tên Sanskrit và xác định toàn bộ lộ trình chiến dịch còn tranh luận.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
4.2. Champa
Vương triều
4.2. Champa
Người trị vì
Chế Củ, tên theo sử Việt
Niên hiệu
—
Tên nước
Champa
Loại sự kiện
Quân sự; Lãnh thổ
Địa điểm
Địa Lý, Ma Linh, Bố Chính
Nguồn
Vickery, Champa Revised, tr. 48–54
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1070–1076

5. Thời Lý

Văn Miếu – Quốc Tử Giám

Văn Miếu được xây dựng năm 1070 dưới thời Lý Thánh Tông để thờ Khổng Tử và các bậc hiền triết Nho học. Năm 1076, dưới thời Lý Nhân Tông, Quốc Tử Giám được xây dựng phía sau để làm nơi giáo dục Hoàng thái tử, con em hoàng gia và quý tộc, sau đó mở rộng đối tượng tuyển sinh. Đây được xem là trung tâm giáo dục cao cấp đầu tiên của nhà nước quân chủ Việt Nam.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Thánh Tông; Lý Nhân Tông
Niên hiệu
Thần Vũ; Anh Vũ Chiêu Thắng
Tên nước
Đại Việt
Loại sự kiện
Giáo dục; Tôn giáo; Văn hóa; Kiến trúc
Địa điểm
Thăng Long, Hà Nội
Nguồn
Sở VHTT Hà Nội; Trung tâm Hoạt động VHKH Văn Miếu – Quốc Tử Giám (Sở Văn Hóa Thể Thao Hà Nội)
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1072–1127

5. Thời Lý

Thời vua Lý Nhân Tông

Con trai của Lý Thánh Tông

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Nhân Tông
Tên nước
Đại Việt
Loại sự kiện
Quản lý nhà nước
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1075

5. Thời Lý

Khoa thi Nho học đầu tiên

Triều Lý tổ chức khoa thi Minh kinh bác học và Nho học Tam trường, thường được xem là khoa thi Nho học đầu tiên được ghi nhận trong lịch sử khoa cử Việt Nam.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Nhân Tông
Niên hiệu
Thái Ninh
Loại sự kiện
Giáo dục
Địa điểm
Thăng Long
Nguồn
Bảo tàng Lịch sử Quốc gia
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1075–1076

5. Thời Lý

Lý Thường Kiệt chủ động đánh sang đất Tống

Trước nguy cơ nhà Tống chuẩn bị chiến tranh, Lý Thường Kiệt tổ chức cuộc tập kích vào các căn cứ Khâm, Liêm, Ung của Tống rồi rút quân về.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Nhân Tông
Niên hiệu
Thái Ninh
Loại sự kiện
Quân sự
Địa điểm
Ung Châu - Khâm Châu - Liêm Châu
Nguồn
Bảo tàng Lịch sử Quốc gia; Đại Việt sử ký toàn thư
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1076–1077

5. Thời Lý

Kháng chiến chống Tống lần thứ hai

Quân Tống tiến vào Đại Việt. Lý Thường Kiệt tổ chức phòng tuyến trên sông Như Nguyệt và đánh bại cuộc xâm lược. Chiến thắng giúp bảo vệ nền độc lập của Đại Việt.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Nhân Tông
Niên hiệu
Thái Ninh
Loại sự kiện
Quân sự
Địa điểm
Sông Như Nguyệt
Nguồn
Bảo tàng Lịch sử Quốc gia; Đại Việt sử ký toàn thư
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1086

5. Thời Lý

Thi tuyển nhân tài vào Hàn lâm viện

Triều Lý tiếp tục phát triển chế độ tuyển chọn nhân tài thông qua khoa cử, mở rộng vai trò của tầng lớp trí thức trong bộ máy nhà nước.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Nhân Tông
Niên hiệu
Quảng Hựu
Loại sự kiện
Giáo dục / Chính trị
Địa điểm
Thăng Long
Nguồn
Bảo tàng Lịch sử Quốc gia
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1107–1109

5. Thời Lý

Chùa Thầy

Chùa Thầy, tên chữ Thiên Phúc Tự, gắn với cuộc đời và tín ngưỡng về Thiền sư Từ Đạo Hạnh. Tư liệu nghiên cứu tại Thư viện Hà Nội dẫn công trình khảo cứu xác định lịch sử khởi dựng vào khoảng 1107–1109. Tuy nhiên các công trình kiến trúc nổi bật còn lại ngày nay chủ yếu mang phong cách thế kỷ XVII và đã trải qua nhiều lần trùng tu.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Nhân Tông
Niên hiệu
Long Phù
Tên nước
Đại Việt
Loại sự kiện
Tôn giáo; Kiến trúc; Văn hóa
Địa điểm
Sài Sơn, Quốc Oai, Hà Nội
Nguồn
Thư viện Hà Nội; Cục Di sản văn hóa; Sở VHTT Hà Nội (Thư Viện Hà Nội)
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1128–1138

5. Thời Lý

Thời vua Lý Thần Tông

Cháu gọi Lý Nhân Tông bằng bác, con của Sùng Hiền hầu; được Lý Nhân Tông đưa vào cung, nuôi dưỡng và lập làm Thái tử, sau đó truyền ngôi; Thái tử / người kế vị được chỉ định

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Thần Tông
Tên nước
Đại Việt
Loại sự kiện
Quản lý nhà nước
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1128

5. Thời Lý

Lý Thần Tông lên ngôi

Lý Nhân Tông qua đời, Lý Thần Tông kế vị, tiếp tục triều Lý trong giai đoạn nhà nước tương đối ổn định.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Thần Tông
Niên hiệu
Thiên Phù Duệ Vũ
Loại sự kiện
Chính trị
Địa điểm
Thăng Long
Nguồn
Đại Việt sử ký toàn thư
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1138–1175

5. Thời Lý

Thời vua Lý Anh Tông

Con trai của Lý Thần Tông

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Anh Tông
Tên nước
Đại Việt
Loại sự kiện
Quản lý nhà nước
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1157

5. Thời Lý

Xung đột và quan hệ với Champa tiếp tục gia tăng

Quan hệ Đại Việt-Champa tiếp tục có những giai đoạn xung đột và hòa hoãn, trở thành một vấn đề đối ngoại quan trọng của nhà Lý.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Anh Tông
Niên hiệu
Đại Định
Loại sự kiện
Ngoại giao / Quân sự
Địa điểm
Biên giới phía nam
Nguồn
Đại Việt sử ký toàn thư
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1176–1210

5. Thời Lý

Thời vua Lý Cao Tông

Con trai của Lý Anh Tông

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Cao Tông
Tên nước
Đại Việt
Loại sự kiện
Quản lý nhà nước
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

1176

5. Thời Lý

Lý Cao Tông lên ngôi

Lý Cao Tông kế vị khi nhà Lý bước vào giai đoạn cuối, với những dấu hiệu suy yếu về chính trị và kinh tế ngày càng rõ.

Thông tin & nguồn
Giai đoạn
5. Thời Lý
Vương triều
2. Lý
Người trị vì
Lý Cao Tông
Niên hiệu
Trinh Phù
Loại sự kiện
Chính trị
Địa điểm
Thăng Long
Nguồn
Đại Việt sử ký toàn thư
Trạng thái
Chưa đánh dấu kiểm chứng trong dữ liệu nguồn

Dữ liệu từ bảng công khai của Lazi Voyage; được lưu cùng website để tra cứu ổn định.